Google vừa chính thức công bố Báo cáo Gemini: Đông Nam Á 2026 đầu tiên, ghi nhận mức tăng trưởng hơn 100% về số lượng người dùng hoạt động trên nền tảng trí tuệ nhân tạo (AI) này trong vòng một năm qua.
Sự bứt phá tại thị trường Đông Nam Á đã đóng góp quan trọng vào cột mốc 900 triệu người dùng hoạt động hàng tháng của Gemini trên toàn cầu. Số liệu phân tích từ Việt Nam, Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore và Thái Lan cho thấy Gemini hiện là ứng dụng có tốc độ đón nhận nhanh nhất trong hệ sinh thái Google tại khu vực, đồng thời vươn lên trở thành trợ lý AI được tìm kiếm nhiều nhất tại Việt Nam, Indonesia và Thái Lan.
Lực đẩy từ thế hệ trẻ và xu hướng tương tác đa phương thức
Sự bùng nổ của Gemini tại Đông Nam Á được thúc đẩy mạnh mẽ bởi cơ cấu dân số trẻ và am hiểu công nghệ, với gần 40% dân số khu vực dưới 25 tuổi. Báo cáo chỉ ra rằng thế hệ công dân số trẻ đang là lực lượng người dùng chủ lực. So với các nhóm tuổi khác, bộ phận này thực hiện nhiều truy vấn hơn, duy trì các phiên hội thoại dài hơn và có xu hướng thiết lập các câu lệnh với mức độ chi tiết và phức tạp cao hơn hẳn.
Song song với đặc điểm nhân khẩu học, phương thức tương tác của người dùng cũng đang trải qua một sự dịch chuyển rõ rệt. Thống kê cho thấy gần 75% lượng yêu cầu gửi đến Gemini trên toàn khu vực xuất phát từ các thiết bị di động. Đáng chú ý, người dùng đang dần hạn chế việc nhập liệu bằng bàn phím truyền thống.
Thay vào đó, hơn 40% số câu lệnh hiện nay là sự kết hợp giữa ngôn ngữ tự nhiên, hình ảnh và video, cùng với hơn 10% số câu lệnh được thực hiện hoàn toàn bằng giọng nói. Việc tích hợp các tính năng theo thời gian thực như Gemini Live đã hỗ trợ người dùng xử lý trực tiếp các tình huống thường nhật, từ dịch thuật biển báo giao thông, hướng dẫn sửa chữa đồ gia dụng cho đến phân tích tài liệu ngay trong quá trình di chuyển.
Bà Sapna Chadha, Phó Chủ tịch Google phụ trách khu vực Đông Nam Á và Nam Á, nhận định AI hiện không còn là công cụ của tương lai mà đã trở thành một cộng sự đồng hành thiết yếu. Đại diện Google nhấn mạnh sự tự hào khi người dùng khu vực không chỉ đơn thuần tiếp nhận công nghệ mà còn linh hoạt tùy biến Gemini theo phương thức, ngôn ngữ và bối cảnh sống mang đậm tính cá nhân, qua đó trực tiếp định hình cách con người làm việc, học tập và sinh hoạt.
Năng lực bản địa hóa và vai trò cộng sự sáng tạo
Một yếu tố then chốt làm nên thành công của Gemini tại Đông Nam Á là năng lực xử lý ngôn ngữ địa phương chuyên sâu. Có tới gần 70% số câu lệnh tại khu vực được người dùng truy vấn bằng tiếng mẹ đẻ. Trong đó, Việt Nam dẫn đầu với tỷ lệ 89%, tiếp theo là Thái Lan với 87% và Indonesia đạt 84%. Chất lượng ngôn ngữ của hệ thống này cũng đã được xác thực bởi Hệ thống Đánh giá Toàn diện Mô hình Ngôn ngữ Đông Nam Á (SEA-HELM) do AI Singapore thực hiện. Theo đó, Gemini được xếp hạng là mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) sở hữu hiệu năng tổng thể xuất sắc nhất đối với các ngôn ngữ trong khu vực.
Tiến sĩ Leslie Teo, Giám đốc Cấp cao Sản phẩm AI của viện nghiên cứu AI Singapore, đánh giá rằng việc áp dụng trí tuệ nhân tạo chỉ thực sự thành công khi mang lại cảm giác bản địa hóa tự nhiên thay vì chỉ là một công cụ dịch thuật máy móc. Thành tích của Gemini trên thang đo SEA-HELM là minh chứng cho năng lực thấu hiểu bối cảnh địa phương, một yếu tố mang tính sống còn để thúc đẩy việc ứng dụng AI tại một khu vực có mức độ đa dạng ngôn ngữ phức tạp như Đông Nam Á.
Không chỉ dừng lại ở giao tiếp ngôn ngữ, Gemini còn khẳng định vai trò như một đối tác nghiên cứu và cộng sự sáng tạo đắc lực. Có khoảng 40% truy vấn trên hệ thống yêu cầu AI tạo ra các dữ liệu hoàn toàn mới như hình ảnh, âm nhạc, video và soạn thảo văn bản. Tính trong năm qua, người dùng Đông Nam Á đã sử dụng mô hình tạo ảnh Nano Banana của Google để sản xuất 5 tỷ bức ảnh.
Cùng với đó, gần 1 triệu bài hát đã được sáng tác kể từ khi mô hình tạo nhạc Lyria 3 được phát hành tại khu vực. Trong công việc và đời sống, Gemini thường xuyên được giao nhiệm vụ tóm tắt tài liệu chuyên sâu, cấu trúc lại dữ liệu thô, hoặc đóng vai trò như một chuyên gia tư vấn để đề xuất ý tưởng quà tặng, gợi ý điểm đến du lịch và phác thảo các bước giải quyết vấn đề cụ thể.
Google lưu ý rằng các dữ liệu này được thống kê từ nền tảng web và thiết bị di động độc lập của ứng dụng Gemini, không bao gồm các lượt tương tác qua Google Search hay Workspace.
Việt Nam khẳng định vị thế dẫn đầu trong ứng dụng AI học thuật và lập trình
Trong bức tranh chung của khu vực, thị trường Việt Nam nổi bật với việc dẫn đầu về tần suất ứng dụng Gemini trong môi trường học thuật, đồng thời sở hữu tỷ lệ sử dụng ngôn ngữ bản địa cao nhất Đông Nam Á (89%). Người dùng Việt Nam cũng cho thấy sự phụ thuộc lớn vào năng lực dịch thuật và bản địa hóa của Gemini hơn bất kỳ quốc gia nào khác trong khu vực để làm cầu nối vươn ra thị trường toàn cầu.
Các hoạt động liên quan đến học thuật tại Việt Nam chiếm tới 17% tổng số câu lệnh, phản ánh xu hướng ứng dụng AI có trách nhiệm trong giáo dục. Theo số liệu ghi nhận, mỗi tháng có hơn 160.000 học sinh sử dụng công cụ Ôn thi Gemini Canvas (Gemini Canvas Exam Preparation tool). Ở góc độ sư phạm, các nhà giáo dục trong nước cũng tạo ra trung bình 55.000 yêu cầu liên quan đến hỗ trợ công tác giảng dạy mỗi ngày.
Bên cạnh giáo dục, Việt Nam cũng nằm trong nhóm các quốc gia dẫn đầu về số lượng truy vấn liên quan đến hỗ trợ lập trình và tư duy toán học. Tính chất phức tạp và chuyên sâu của các tác vụ này được thể hiện qua việc có tới gần một phần ba tổng số lượt tương tác tại Việt Nam được thực hiện trên nền tảng máy tính cá nhân.
Nhận xét về giá trị thực tiễn của công cụ, Đặng Thanh Nga, nhà sáng tạo nội dung công nghệ giáo dục kiêm Đại sứ Sinh viên Google, cho biết các tiện ích như Canvas đóng vai trò như một cộng sự đắc lực trong việc hệ thống hóa dữ liệu, phân tích công thức toán học và phát hiện lỗ hổng kiến thức trong quá trình ôn thi. Tuy nhiên, người dùng này cũng nhấn mạnh rằng AI chỉ đóng vai trò đẩy nhanh tiến trình học tập và tổ chức thông tin, trong khi tư duy phản biện và kết quả cuối cùng vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào nỗ lực của chính sinh viên.
Tầm nhìn chiến lược và lộ trình tích hợp hệ sinh thái toàn diện
Định hướng trong tương lai, Google đặt mục tiêu đưa Gemini trở thành trợ lý AI hữu ích cho 600 triệu người dân tại Đông Nam Á. Bước đi chiến lược tiếp theo của hãng là mang sức mạnh của các tác nhân AI cá nhân hóa đến với người dùng thông qua giải pháp Gemini Spark. Đây là một tác nhân AI vận hành 24/7 trên nền tảng điện toán đám mây, được thiết kế để chuyển đổi vai trò của Gemini từ một hệ thống thụ động trả lời câu hỏi sang một trợ lý chủ động thực thi công việc.
Gemini Spark sẽ được tích hợp sâu vào hệ sinh thái Workspace bao gồm Gmail, Docs và Slides, cho phép hoạt động ngầm liên tục ngay cả khi thiết bị di động đang khóa hoặc máy tính đã gập lại. Giải pháp này hiện đã khả dụng bằng tiếng Anh và dự kiến sẽ được cập nhật thêm các ngôn ngữ địa phương tại Đông Nam Á trong tuần này, dành riêng cho nhóm khách hàng đăng ký gói dịch vụ cao cấp Google AI Ultra.
Lộ trình nâng cấp này nằm trong chiến lược mở rộng chuỗi tính năng phục vụ đời sống thường nhật của Google. Hệ sinh thái ứng dụng hiện đã bao gồm các công cụ sáng tạo hình ảnh và học tập như Nano Banana, Omni và Canvas. Người dùng cũng có thể cá nhân hóa trợ lý AI theo các mục tiêu chuyên môn thông qua tính năng Custom Gems.
Đặc biệt đối với lĩnh vực thương mại điện tử, Google đã bắt đầu triển khai tính năng mua sắm ngay trong ứng dụng tại Việt Nam, Indonesia, Philippines và Thái Lan. Nâng cấp này cho phép người dùng chuyển tiếp liền mạch từ giai đoạn lên ý tưởng sang quá trình duyệt sản phẩm trực tiếp trong cửa sổ trò chuyện, kèm theo danh sách mặt hàng, bảng so sánh tính năng và mức giá tổng hợp từ các nền tảng trên Internet.
Truy cập toàn bộ báo cáo Gemini Đông Nam Á tại đây.